De 10 Nederlandse UNESCO Werelderfgoederen

Wist je dat er maar liefst 10 Nederlandse erfgoederen op de Werelderfgoedlijst van UNESCO staan? Ik wist het niet. Niet eens welke en al helemaal niet dat het er 10 zijn!

Dit jaar bestaan de VN en UNESCO, die er onderdeel van is, 75 jaar. Tijd om de Nederlandse werelderfgoederen eens uit te lichten.

Op de Werelderfgoedlijst staat erfgoed dat wordt beschouwd als uniek en onvervangbaar. Belangrijk dus om dit te behouden. Op de World Heritage List staan meer dan 1000 monumenten wereldwijd. Naast de Galápagos eilanden bij Ecuador, de Great Barrier Reef bij Australië en de Taj Mahal in India heeft Nederland dus ook 10 bijzondere plekken die een bezoek waard zijn. Bekijk hieronder welke dat zijn.

1. Grachtengordel van Amsterdam

Grachtengordel van Amsterdam
Deze kent iedereen wel: De Amsterdamse grachtengordel. Jaarlijks komen vele toeristen uit binnen- en buitenland om de unieke sfeer van de grachten, de vele bruggen en de prachtige grachtenpanden in Amsterdam te bewonderen.

De grachtengordel, zoals wij die nu kennen, is ontstaan in de zeventiende eeuw. In deze Gouden Eeuw kreeg Amsterdam de uitstraling van een rijke en machtige handelsstad. Aan de Herengracht, Keizersgracht en Prinsengracht lieten rijke koopmanslieden prachtige panden bouwen. Hier zijn o.a. het Anne Frank Huis, Museum van Loon en Museum Willet-Holthuysen gevestigd.

Het is natuurlijk ook leuk om Amsterdam vanaf het water te ontdekken. Dit kan door een boot te huren of met een rondvaartboot door de grachten te gaan.

2. Stelling van Amsterdam

De Stelling van Amsterdam is een volledige ring van forten rondom Amsterdam. De verdedigingslinie is meer dan 135 km lang en is aangelegd tussen 1883 en 1920. Het bestaat uit een ingenieus netwerk van 45 forten en een complex stelsel van dijken, sluizen, kanalen en inundatiepolders. Het is een belangrijk voorbeeld van een verdedigingssysteem waarbij stukken land tijdelijk onder water worden gezet.

Vele forten zijn opengesteld om te bezoeken. Zoals Forteiland Pampus, Fort bij Edam en Kunstfort bij Vijfhuizen. Ook het Muiderslot behoort tot de Stelling van Amsterdam.

3. Droogmakerij De Beemster

De Beemsterpolder ligt ten noorden van Amsterdam en is een uitzonderlijk voorbeeld van een droogmakerij in Nederland. De Beemsterpolder is ontstaan in 1612 met de drooglegging van het meer de Beemster. Zo werd nieuwe landbouwgrond verkregen, plek voor buitenplaatsen van rijke kooplieden en werd voorkomen dat dit laaggelegen gebied zou overstromen.

De 43 molens, die de Beemster drooghielden, zijn door de tijd heen vervangen voor gemalen. Ook de buitenhuizen van de rijke kooplieden zijn verdwenen. Wel zijn er nog de stolpboerderijen, waarvan sommige stammen uit de begintijd van de Beemster.

Tegenwoordig is de polder een goed geordend agrarisch landschap met een rasterpatroon van wegen, akkers, kanalen, dijken met bomenrijen en dorpen. Ideaal om de Beemster wandelend te verkennen of met de fiets. Bij Bezoekerscentrum Beemster kom je meer te weten over het ontstaan van dit poldergebied.

Extra bijzonder zijn de vijf forten die tussen 1880 en 1920 zijn aangelegd en deel uitmaken van de Stelling van Amsterdam. Deze behoren eveneens tot het Werelderfgoed. Met een bezoek aan de Beemster heb je dus 2 vliegen in één klap te pakken.

4. Molens van Kinderdijk

Molens van Kinderdijk
Bij Kinderdijk ervaar je zeven eeuwen Hollands watermanagement. Oer-Hollands is het polderlandschap waar 19 molens langs het water staan met prachtige luchten.

De eeuwenlange strijd van het Nederlandse volk om delen van het land droog te pompen en te beschermen tegen overstromingen zijn hier goed te zien en bewaard gebleven. De Molens van Kinderdijk zijn het perfecte voorbeeld van hoe menselijke slimheid, techniek en natuur zorgen voor het blijvend drooghouden van Nederland.

De meeste molens worden nog bewoond om het authentieke karakter te bewaren. In het Bezoekerscentrum kom je meer te weten over het ontstaan van dit unieke cultuurlandschap en er zijn 3 molens opengesteld om te bezoeken. Met een rondvaart kun je dit Werelderfgoed vanaf het water bekijken.

5. Ir. D.F. Woudagemaal

Het Ir. D.F. Woudagemaal in het Friese Lemmer is de grootste en krachtigste stoominstallatie die ooit is gebouwd voor waterbouwkundige toepassingen. En nu nog steeds heeft het Woudagemaal een belangrijke rol voor de Friese waterhuishouding.

Het gemaal is geopend in 1920 en is een meesterwerk van de Nederlandse waterbouwkundigen en architecten. Het is gebouwd om het overtollige water tegen te gaan. Zo pompte Het Woudagemaal het water vanuit Friesland in de Zuiderzee en later het IJsselmeer.

Het was, en is nog steeds, het grootste en technologisch meest geavanceerde stoomgemaal ter wereld. Tweemaal per jaar is Het Woudagemaal in haar volle glorie te beleven tijdens de Draaidagen. Een uniek dagje uit.

6. Van Nellefabriek

In Rotterdam staat de iconische Van Nellefabriek. Deze is in de jaren twintig van de vorige eeuw ontworpen en gebouwd. Het was de eerste daglichtfabriek van Europa en de modernste fabriek van Nederland.

Het is een bijzonder complex vanwege de zeer hoogstaande industriële architectuur van beton, staal en glas. Het terrein bestaat uit een complex van gebouwen met verschillende fabrieken die zijn gebouwd langs een lange interne spoorweg.

Tegenwoordig is het een plek voor events en kantorencomplex. Maar vooral een inspirerende ontmoetingsplek. Jaarlijks wordt hier de gerenommeerde kunstbeurs Art Rotterdam gehouden.

7. Waddenzee

Waddenzee
Samen met Duitsland en Denemarken behoort de Waddenzee tot de werelderfgoederen. Het hele gebied is meer dan 1 miljoen hectare groot. Een uniek Nederlands landschap waar de natuur het ritme bepaalt. En waar je kunt genieten van het samenspel van land en water.

Op de Waddeneilanden vind je vooral rust en ruimte. Daardoor is het een van de belangrijkste trekvogelgebieden ter wereld. Gemiddeld trekken er per jaar zo'n 10 tot 12 miljoen vogels door het Waddengebied.

Vanaf Texel, Vlieland, Terschelling, Ameland en Schiermonnikoog kun je duizenden vogels en zeehonden spotten, wadlopen, eindeloos fietsen en lange strandwandelingen maken en historische dorpjes bezoeken.

8. Schokland en omgeving in de Noordoostpolder

Bij een bezoek aan de Noordoostpolder mag je beslist het Werelderfgoed Schokland niet missen. Het voormalige eiland is een symbool geworden voor de eeuwenoude strijd van de Nederlanders tegen het oprukkende water. Sporen van bewoning op Schokland gaan zelfs terug tot de prehistorie.

Ooit was Schokland een schiereiland, maar omdat delen onder water kwamen te staan werd het in de vijftiende eeuw een eiland. In 1859 moest het zelfs worden ontruimd omdat de dreiging van de zee te groot werd. Sinds de drooglegging van de Noordoostpolder in de jaren veertig van de vorige eeuw behoort Schokland tot het vasteland.

Museum Schokland vertelt over het ontstaan en vergaan van het eiland, de geologie en archeologie van de Noordoostpolder, het leven van de Schokkerbevolking en de drooglegging van de Noordoostpolder.

9. Rietveld Schröderhuis

Het Rietveld Schröderhuis in Utrecht is een bijzonder architectonisch meesterwerk van Gerrit Rietveld. Een bijzonder huis waarvan elk onderdeel een eigen verhaal vertelt. Het wordt gezien als een icoon van de stad Utrecht.

Het Rietveld Schröderhuis is te bezoeken via een speciale rondleiding. Een ware beleving voor liefhebbers van vormgeving en architectuur.

10. De historische binnenstad van Willemstad op Curaçao

De historische binnenstad van Willemstad op Curaçao
Niet in Nederland zelf, maar het behoort wel tot Nederland: het 10e Nederlandse Werelderfgoed is de historische binnenstad van Willemstad op Curaçao.

Voor de kust van Zuid-Amerika ligt het eiland Curaçao. Hier bouwden de Nederlanders Fort Amsterdam in 1634. Dat was het begin van het ontstaan van Willemstad. In de loop der eeuwen heeft de stad zich steeds ontwikkeld. Het historisch gebied van Willemstad is een voorbeeld van een koloniale handelsnederzetting en bestuurlijk centrum.

Conclusie
We kunnen wel tot de conclusie komen dat het merendeel van de Nederlandse erfgoederen met 'watermanagement' te maken hebben. Nederland wordt geroemd voor de kennis en kunde hierover. En dat is niet zo gek, want al eeuwen lang strijd Nederland tegen het water. En nog steeds belangrijk, want anders zou meer dan de helft van het huidige grondgebied van Nederland volledig onder water verdwijnen of periodiek overstromen.

Mooi om dit te onthouden als je een dagje uit gaat en één van deze werelderfgoederen gaat bezoeken. Daar mogen wij als Nederlanders toch best trots op zijn!

Verrassend er op uit .. »